Khám phá

Nơi đây không chỉ có thiên nhiên hùng vĩ, tráng lệ và nên thơ mà con người cũng rất đỗi hào hoa và anh hùng. Để lưu trữ nhiều sinh hoạt văn hóa truyền thống, Nghệ An đã có nhiều lễ hội, mỗi lễ hội có một nét văn hóa đặc sắc riêng. Việc tổ chức, gìn giữ các lễ hội chính là lưu giữ truyền thống, bản sắc và bảo tồn các di sản văn hóa. Với ý nghĩa mở màn cho mùa hoạt động lễ hội hàng năm ở Nghệ An, Lễ hội Đền Vua Mai được tổ chức vào những ngày đầu xuân-dịp rằm tháng Giêng đã thể hiện đậm nét sự hài hòa giữa con người và thiên nhiên. Đây là lễ hội có sức hút đông đảo du khách gần xa.

Đến hẹn lại lên, hàng năm vào đúng ngày 5 tháng Giêng âm lịch, nhân dân Nghệ An và du khách gần xa lại náo nức về đền thờ Vua Quang Trung trên núi Dũng Quyết để dự Lễ kỷ niệm chiến thắng Ngọc Hồi - Đống Đa. Năm nay, ngoài phần lễ long trọng, phần hội còn khôi phục các trò chơi dân gian như vật cổ truyền, kéo co, biểu diễn võ thuật… Đây là năm thứ hai đền tổ chức lễ phát hành thẻ ấn cầu mong cho mọi người, mọi nhà được bình an may mắn trong năm mới

Được tổ chức hàng năm vào những ngày đầu tháng 10 âm lịch, ngày chính lễ là 10/10 âm lịch, ngày này được xem như ngày kỵ húy của Quan Hoàng Mười, là “Đức Thánh Minh” trong hàng các ông quan Hoàng thuộc tín ngưỡng thờ Mẫu Tam phủ của người Việt, được nhiều người ngưỡng mộ và được tôn thờ ở nhiều địa phương trong cả nước.

Đền Bạch Mã (xã Kim Bảng, tỉnh Nghệ An) được Vua Lê Thái Tổ ban chiếu chỉ xây dựng để thờ danh tướng Phan Đà. Đền cũng là nơi gắn với các sự kiện chinh phục phương Nam của nhiêu triều đại Phong kiến, các bậc vua chúa đã từng đến dâng hương và lưu trú tại đền.

Đền Quả Sơn sở hữu vẻ đẹp tôn nghiêm, xứng với danh xưng "Tứ đại đền thiêng xứ Nghệ". Đến Nghệ An, du khách không nên bỏ lỡ cơ hội được ghé nơi thờ Uy Minh Vương Lý Nhật Quang - mãnh tướng tài giỏi bậc nhất lịch sử Việt Nam này.

Lễ hội Thái sư Cương quốc công Nguyễn Xí được con cháu của ông từ khắp mọi miền tổ quốc cùng với các cấp ngành liên quan ở địa phương tổ chức hàng năm trong hai ngày 30 tháng giêng và mồng một tháng hai âm lịch. Địa điểm tổ chức lễ hội tại đền thờ Thái sư Cương Quốc công Nguyễn Xí thuộc xã Nghi Hợp huyện Nghi Lộc, Nghệ An.

Hàng năm, từ ngày 28/1 đến 1/2 âm lịch hàng năm, người dân khắp nơi lại về dự Lễ hội Đền Đức Hoàng, xã Giai Lạc. Trước ngày khai hội, phần hội diễn ra với nhiều hoạt động đậm bản sắc văn hóa vùng, an toàn, tiết kiệm, thu hút đông đảo nhân dân trong vùng và du khách thập phương tham gia.

Lễ hội Đền Ông Hoàng Mười, được tổ chức ngày  09-10/10 âm lịch hàng năm, một sự kiện văn hóa tâm linh đặc sắc, đã được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia theo Quyết định số 2970/QĐ-BVHTTDL ngày 27/8/2019. Đây là niềm tự hào không chỉ của người dân Hưng Nguyên mà còn của cả tỉnh Nghệ An, đánh dấu một bước ngoặt quan trọng trong hành trình bảo tồn và phát huy những giá trị văn hóa truyền thống, đồng thời thu hút ngày càng nhiều du khách tìm về tham quan, chiêm ngưỡng.

Lễ hội Mường Ham còn gọi là Lễ hội Pẩn pang - Nang ny là lễ hội truyền thống của người Thái Trắng ở vùng Phủ Quỳ xưa. Trước đây, do nhiều nguyên nhân, lễ hội bị gián đoạn đến năm 2006 mới được phục hồi. Từ ngày 5 - 7 tháng Giêng âm lịch, người dân bản Mường Ham, xã Mường Ham lại tập trung ra sân trước hang Pẩn Pang - Nang Ny để mở hội, mở đầu cho các lễ hội truyền thống trong năm của tỉnh Nghệ An.
Lễ hội truyền thống văn hoá Mường Ham gồm nhiều nghi lễ, mang đậm màu sắc tín ngưỡng như: Lễ tri ân Tạo Mường, Tạo Nọi, lễ cầu mong năm mới mưa thuận gió hoà, mùa màng tốt tươi, mọi người, mọi nhà khoẻ mạnh, có cuộc sống ấm no, hạnh phúc.

Lễ hội Đền Vạn - Cửa Rào là một trong những lễ hội truyền thống quan trọng và độc đáo của người dân tộc Thái ở Nghệ An, đặc biệt là tại vùng đất Tương Dương. Lễ hội được tổ chức vào tháng Giêng âm lịch hàng năm tại Đền Vạn - Cửa Rào, nơi thờ tự những người có công khai phá, gìn giữ và bảo vệ vùng đất biên cương, đặc biệt là Thành hoàng Quàng Kha – người có công lớn trong việc bảo vệ Cửa Rào.